Leonardo da Vinci

Jeugd
Hoewel zijn naam suggereert dat da Vinci in Vinci werd geboren is dit uiterst twijfelachtig. Zijn geboortehuis – een hedendaagse toeristische attractie – staat in Anchiano, een dorp nabij Vinci op het grondgebied van de stad Florence. Zowel zijn vader als een aantal voorvaderen waren notaio, notaris. Daardoor is zijn geboortedatum en naam overgeleverd. “Leonardo di ser Piero da Vinci” (Leonardo, zoon van heer Piero uit Vinci) schreef zijn grootvader in het familieboek. Leonardo was een buitenechtelijk kind van Piero en Chataria, Catherina, een boerenmeisje. Hierdoor kon hij geen klassieke studie volgen.

Leonardo groeide op op het platteland, en verbleef vermoedelijk minstens het eerste jaar bij zijn moeder die hem zoogde. Wat daarna gebeurde, is onzeker. Volgens het kadaster van Vinci van 1457 woonde Lionardo bij zijn vader Piero en diens echtgenote Albiera.

Loopbaan
Hij werd een schildergezel (leerlingschilder) bij Andrea del Verrocchio en later een onafhankelijk schilder. Van 1482 tot 1499 werkte hij voor de Hertog van Milaan, Ludovico Sforza, waar hij zijn eigen studio had, inclusief leerlingen. Toen de Fransen Milaan bezetten, keerde hij terug naar Florence, waar hij voor Cesare Borgia ging werken als militair architect en ingenieur. In 1506 keerde hij terug naar Milaan.

Van 1513 tot 1516 woonde hij in Rome, waar toentertijd ook de veel jongere schilders Rafael en Michelangelo werkten, met wie hij weinig contact had. In 1516 ging Leonardo werken voor koning Frans I van Frankrijk in het kasteel van Amboise.

Overlijden
Hij overleed in het Franse Cloux en ligt begraven in de Kapel van St. Hubertus in het kasteel van Amboise in Amboise. Clos-Lucé is een herenhuis in Amboise dat werd bewoond door Leonardo da Vinci. Het is nu een museum over het leven en werk van Leonardo da Vinci. Het beschikt over veel voorbeelden van zijn uitvindingen.

Controversieel
Leonardo gold, met al zijn talenten die men tijdens zijn leven al erkende, in zijn tijd als een controversieel persoon. Onder andere vanwege zijn artistieke kwaliteiten kreeg hij diverse opdrachten van de Kerk voor het vervaardigen van religieuze kunst, met name schilderwerk. Het “Laatste Avondmaal” is hier een beroemd voorbeeld van. Da Vinci stond zijn gehele werkzame leven onder bescherming van invloedrijke personen; een tijd lang zelfs onder die van de paus zelf. Hoewel de kerk al redelijk was versoepeld, anatomisch onderzoek werd op kleine schaal toegestaan, was er toch geen sprake van Verlichting, getuige het proces tegen Galileo Galilei ruim een eeuw na Da Vinci’s dood.

Da Vinci heeft ook een aanvaring gehad met de paus. Op een manuscriptvel noteerde Da Vinci dat de paus, aan wiens hof hij resideerde, hem betrapt had op anatomisch onderzoek op menselijke lijken. Ook is in een van zijn notities de opmerking “De zon staat stil” te vinden, volgens sommigen een verwijzing naar een heliocentrische kijk die tegen de dan geldende dogma’s inging.

Meesterwerken
De Mona Lisa
Man van Vitruvius:
tekent het ideale menselijk lichaam gebaseerd op een pentagon met de verhouding 1:1,618 van de gulden snedeLeonardo is beroemd vanwege schilderwerken als de Mona Lisa (ook “La Gioconda”), dat zich nu in het Parijse Louvre-museum bevindt en de muurschildering Laatste Avondmaal (”Ultima Cena” of “Cenacolo”, Milaan). Dit tweede werk ging, vanwege de een experimentele frescotechniek die hij had gebruikt, al in zijn eigen tijd hard achteruit. In de Abdij van Tongerlo is een getrouwe kopie op linnen van Da Vinci’s Laatste Avondmaal in perfecte staat bewaard gebleven, waarvan wordt aangenomen dat de meester zelf de kop van Jezus en van Johannes heeft geschilderd.

Slechts zeventien van zijn doeken en geen van zijn beelden zijn bewaard gebleven. Het merendeel van de tekeningen wordt bewaard in de Koninklijke Collectie van het Windsor Castle in Engeland. Zij zijn eigendom van Koningin Elisabeth.

Lijst van kunstwerken
Geen van de overgebleven schilderijen van Leonardo zijn gesigneerd.

Geheel door Leonardo
Het Laatste Avondmaal (Leonardo da Vinci) (1498) – Klooster van Sta. Maria delle Grazie, Milaan, Italië
Mona Lisa of La Gioconda (1503-1505/1507) – Louvre, Paris
Aanbidding door de Wijzen onvoltooid schilderij (1481) – Uffizi, Florence, Italië

eXTReMe Tracker